Door zoogdieren
Antrax
Antrax wordt veroorzaakt door de bacterie Bacillus anthracis.
Verspreiding
De antrax-bacterie kan lang overleven in de grond. Dieren lopen de ziekte op door te grazen van besmette grond. De ziekte komt vrijwel overal ter wereld voor, maar is zeer zeldzaam in Noord- en West Europa. Mensen raken besmet door contact met besmette dieren of dierproducten, inademing van bacteriën of het eten van besmet vlees.
Symptomen
Huid-antrax komt het meest voor: er ontstaat een zweer die gepaard kan gaan met lymfklierzwelling en slechts langzaam geneest. Long-antrax en maagdarm-antrax geven hoest- respectievelijk buikklachten.
Maatregelen
Vermijd contact met besmette dieren en dierproducten. Antrax kan behandeld worden met antibiotica, maar ondanks behandeling overlijden veel mensen aan de ziekte.
Lassa Koorts
Lassa Koorts wordt veroorzaakt door een virus.
Verspreiding
Het virus wordt overgedragen door een knaagdier dat in Afrika veel voorkomt. De knaagdieren zelf zijn niet ziek. Wanneer mensen in contact komen met deze knaagdieren of hun uitwerpselen kunnen ze besmet raken. Ook consumptie van besmette dieren is een belangrijke manier van besmetting. De ziekte komt voor in verschillende landen in West Afrika. Mensen die besmet zijn kunnen ook andere mensen besmetten, meestal door direct contact met lichaamsvloeistoffen. Via seksueel contact kan de ziekte ook worden overgedragen van mens op mens.
Symptomen
Vaak verloopt de ziekte zonder verschijnselen, maar in sommige gevallen verloopt de ziekte ernstiger. De verschijnselen variëren van milde klachten zoals buikpijn en hoesten tot ernstige symptomen zoals bloedingen, epileptische insulten en shock. 15-25% van de mensen met een mild tot ernstig beloop overlijdt indien geen behandeling wordt gestart. Zwangeren en jonge baby's hebben meer kans op een ernstig verloop van de ziekte.
Maatregelen
Contact met knaagdieren en uitwerpselen van knaagdieren vermijden. Contact met besmette personen vermijden. Ook via seksueel contact kan de ziekte worden overgedragen. Tijdige behandeling met een antiviraal middel kan levensreddend zijn.
Rabiës
Rabiës (hondsdolheid) is een zeldzame virusinfectie van de hersenen. Het virus wordt verspreid via speeksel van besmette zoogdieren. Alle zoogdieren, dus niet alleen honden, kunnen aan rabiës lijden en de ziekte op andere dieren én op mensen overbrengen. Veel toeristen blijken te worden gebeten of gekrabt door apen. Vleermuizen zijn ook zoogdieren en berucht om het risico van rabiësoverdracht. Pa daarom altijd op niet te dicht bij deze dieren in de buurt te komen.
Verspreiding
In veel landen, ook in de landen die Nederland direct omringen, komt hondsdolheid voor.
Symptomen
Rabiës begint met griepachtige verschijnselen. Vervolgens kunnen hetzij hyperactiviteit en krampen, hetzij verlammingsverschijnselen optreden. Rabiës is een zeer ernstige ziekte die vrijwel altijd tot de dood leidt.
Maatregelen
Vermijd zo veel mogelijk contact met dieren in streken waar rabiës voorkomt. In sommige gevallen kan het verstandig zijn u tegen rabiës te laten vaccineren. In het geval u meent te zijn gekrabd, gebeten of gelikt door een dier dat mogelijk met rabiës is besmet:
- Was de wond goed uit met water en zeep, een ander huishoudelijk reinigingsmiddel of desnoods alleen met water.
- Ontsmet vervolgens de wond met alcohol (70%) of jodium.
- Roep direct hulp van een arts in. Deze zal indien nodig antistoffen en vaccinaties toedienen. Een complete serie vaccinaties bestaat uit vijf injecties in combinatie met antirabiës-immunoglobuline. Als dat niet mogelijk is (in landen buiten Europa is antirabiësimmunoglobuline meestal niet verkrijgbaar), neem dan zo snel mogelijk contact op met een deskundige voor advies.
- Licht de plaatselijke politie over het voorval in, vooral als het gaat om een zwervend dier.
- Stel uw huisarts direct bij thuiskomst op de hoogte.